| Ref | Text | § | Print ref | MS | |
|---|
| B.201 |
Canoin .i. (quasi) cáin ón (ar) is cain (7 is firi) notcan.
|
| 11.17 | p. 265a | concord. |
| B.202 |
Castoit a castitate.
|
| 11.18 | p. 265a | concord. |
| B.203 |
Cartoit a caritate.
|
| 11.19 | p. 265a | concord. |
| B.204 |
Ceal .i. neam. unde dicitur gar cian cotís forceal .i. forneam.
|
| 11.20 | p. 265a | concord. |
| B.205 |
Celebrad .i. honni is celebro .i. urdarcaigim. Celebrad din .i. urdarcaigimm luad anma dé.
|
| 11.21-2 | p. 265a | concord. |
| B.206 |
Cúis a causa quasi caus. unde dicitur ní archuis na miscuisne (ł miscaisne) .i. ni ar denum chaingne fornech.
|
| 11.23-4 | p. 265a | concord. |
| B.207 |
Colba .i. coelfí .i. coelfithi ł coelbthi .i. coelæfi.
|
| 11.25 | p. 265a | concord. |
| B.208 |
Coll ab eo quod est collus.
|
| 11.26 | p. 265a | concord. |
| B.209 |
Crontṡaile .i. róntṡaile .i. rigentṡaile. Crontsaile din .i. gransele .i. grant cach líath ł findach. unde dicitur fésóc grennach findfad liath…{?} dr. (MARG-L.i. grantsaile .i. cach líath ł glas ł rigin)
|
| 11.27-30 | p. 265a | concord. |
| B.210 |
Cetsoman .i. cetsámsin .i. cétlúd síne samraid.
|
| 11.31 | p. 265a | concord. |
| B.211 |
Caid .i. cadeis isin gréc nisain is sanctum la latin. unde dicitur caid cach rét co canóni comuaim.
|
| 11.32-3 | p. 265a | concord. |
| B.212 |
Coibsena .i. confessiones (.i. comfæsaime).
|
| 11.34 | p. 265a | concord. |
| B.213 |
Cobais .i. comais .i. comḟaisitiu.
|
| 11.35 | p. 265a | concord. |
| B.214 |
Corn (i. e.) .i. a cornu.
|
| 11.36 | p. 265a | concord. |
| B.215 |
Callaid ab eo quod est callidus.
|
| 11.37 | p. 265a | concord. |
| B.216 |
Cearn .i. buaid. unde dicitur Conall Cernach .i. buadach insin.
|
| 11.38 | p. 265a | concord. |
| B.217 |
Cerníne .i. miassa. ut dixit Coirpri mac Etnai infile .i. cen cholt for crip cerníne .i. nistanic biad formiassa (ł for ar miasa) la mac Elathan (.i. Bress).
|
| 11.39-41 | p. 265a | concord. |
| B.218 |
Cermnas .i. brecc ⁊ togais. quasi cermam ḟeiss .i. fiss ⁊ dán cermain. unde dicitur asin (ł isin) gaire Echach cennach cermnas.
|
| 11.42-4 | p. 265a | concord. |
| B.219 |
Ceithern .i. caire amide, unde dicitur cethernach. Ceithern .i. [ED.ceth] cath ⁊ horn (.i. orn) orcain.
|
| 12.1-2 | p. 265a | concord. |
| B.220 |
Caplat .i. nomen do chendló chásc .i. quasi capitolauium cenddíunnach .i. iarsinní berrthar cách and ⁊ nigid (ł ⁊ negthair) acend o cairichill acosmata (ł a chusmada) isin cáisc.
|
| 12.3-6 | p. 265a | concord. |
| B.221 |
Cendla din (.i. coena læ) non de capite sed de (coena) domini dicitur id est coena lae .i. lathi ḟledi Crist ⁊ a aspolu uimme.
|
| 12.7-8 | p. 265a | concord. |
| B.222 |
Cerchaill .i. ciarchail. ciar coimet. uel ab eo quod est ceruical, ł in cer fil and is onní is ceruus .i. ag allaid ⁊ is dia beindside (ł bian side) dogníter coimet imonclum ⁊ is don choimetsin is ainmm cail (MARGcomet is ainmna do cach) ⁊ da gach coimet olchena. aliter is a ceruice ro hainmniged.
|
| 12.9-14 | p. 265a | concord. |
| B.223 |
Cendaid .i. cen fid .i. is cenḟid roalt. ł is cendais ná imtéit (ł imtet) fofid na fó dithrub. cui .i. contrarius est allaid .i. all fid .i. allair iḟid ⁊ aṅdithrub.
|
| 12.15-17 | p. 265a | concord. |
| B.224 |
Cuil .i. a culice. lōe [ED.latine].
|
| 12.19 | p. 265a | concord. |
| B.225 |
Coic .i. rún. ut Nédi mac Ádnai Ni chualai coic nuin olme (ł olmoin) gaiar gáir.
|
| 12.19-20 | p. 265a | concord. |
| B.226 |
Cartit .i. delg .i. belra cruithnech .i. delg for a curtar a choss.
|
| 12.21-22 | p. 265a | concord. |
| B.227 |
Coth .i. biad. cothud .i. coemna unde dicitur Maelcothaid .i. maelcoemna. (MARGunde est isin Imacallaim inda Tuarad for rem cothaid ⁊ for rem cæmna)
|
| 12.23-5 | p. 265a | concord. |
| B.228 |
Cím .i. airged .i. don argad dobertha acis do Ḟomorib atrolli a ainmniugud. Cím tra ainm do cach cís o sin hille cepad do argad ba hainm prius ar amenci ⁊ aramet dobertha dona Ḟomorib unde p. 265b dicitur a mBrethaib nemid Cimb uim o lasnuim i punacerni puinc.
|
| 12.16-30 | p. 265a | concord. |
| B.229 |
Coiceng .i. comchuing. cuma is comchuing for cach leath (for ceacht[ED.ar de]).
|
| 12.31-2 | p. 265b | concord. |
| B.230 |
Coing .i. comching.
|
| 12.33 | p. 265b | concord. |
| B.231 |
Coimmess .i. comchomus forcach leath.
|
| 12.34 | p. 265b | concord. |
| B.232 |
Cumlachtaig .i. nomen do horc mhuice intan teit ácru deteit (ł conetet) a máthair fri deol asin ead (quasi) cum lacte ambulans. unde dicitur cumlachtach in duine .i. loigthech áilgen ernes ni do chach. sic porca suum suo largitur lac.
|
| 12.35-9 | p. 265b | concord. |
| B.233 |
Clairiu .i. fodail. inde est leniud clairend .i. tairnise fódla ⁊ róinne.
|
| 12.40-41 | p. 265b | concord. |
| B.234 |
Crufhechta .i. badb ł bódb.
|
| 12.42 | p. 265b | concord. |
| B.235 |
Cul .i. carpat. ut dixit Cúchulainn Cul carpait ba cruaid in mod, hi tegind re Conchobor, ocus Néit ba hainin don kath, dobrisin d ria mac Cathbad. Cul (.i. carpat) unde est culgaire.
|
| 12.43-13.3 | p. 265b | concord. |
| B.237 |
Cupar .i. senén.
|
| 13.4 | p. 265b | concord. |
| B.238 |
Culian .i. cuilén .i. cú lénas cách.
|
| 13.5 | p. 265b | concord. |
| B.239 |
Coinḟodorne .i. dobarchoin .i. fodobarnai .i. fouiscidi. dobar ainm coitcend (berla) iter gaedilg ⁊ combrec. dobur .i. uisce unde dicitur dobarcu ⁊ dobreth doborci (imorro isin) chombreic.
|
| 13.6-9 | p. 265b | concord. |
| B.240 |
Caise ab eo quod est caseus. inde Uirgilius Pinguis et ingrate premeretur caseus urbi.
|
| 13.10-11 | p. 265b | concord. |
| B.241 |
Cairt a carta. carta enim in qua nondum scriptor quisquam scripsit inse. Carta din .i. memrum (.i. do memrum is nomen).
|
| 13.12-14 | p. 265b | concord. |
| B.242 |
Crumduma .i. ottrach. unde dicitur cin chon crumduma (.i. otraig).
|
| 13.15-16 | p. 265b | concord. |
| B.243 |
Cerball .i. cerrbél. a bél fora chirr. Cerrball din .i. cer focher. fochuir ball. ł bell. donní is bellum cath. Corrchathach din onní is cerball. inde poeta Sithbe Cerball for a chuairt, nibdar dermaill a dí dhóit, focher Cormac mor in bét, noe fichit cét cufochóic.
|
| 13.17-24 | p. 265b | concord. |
| B.244 |
Ceal .i. neam.
|
| 13.24 | p. 265b | concord. |
| B.245 |
Ceal .i. bás ⁊ cachní homain.
|
| 13.25 | p. 265b | concord. |
| B.246 |
Cil .i. clæn (ł each claen). unde lethchil.
|
| 13.26 | p. 265b | concord. |
| B.247 |
Casto honni is castus.
|
| na | p. 265b | concord. |
| B.248 |
Cartoit .i. ulidhilside do ṡerg (ł do serc) is ainm.
|
| na | p. 265b | concord. |
| B.249 |
Cloind .i. honní cloides cach nindliged.
|
| na | p. 265b | concord. |
| B.250 |
Cicht .i. gebiach.
|
| 13.30 | p. 265b | concord. |
| B.251 |
Culmaire .i. cairptheoir.
|
| 13.31 | p. 265b | concord. |
| B.252 |
Cuisnit .i. cosnait .i. cosnam dála ł cos na dála forsanairisethair in dálaige. is aice ⁊ is uathi dochtair (MARGł toocair) ⁊ is furri airises (ł arsisedar. is de nibi utmaill indai).
|
| 13.32-4 | p. 265b | concord. |
| B.253 |
Colomna air ł ais ł áisse .i. aimsera .i. náidendacht. macdacht. gillacht. hóclachus. séndacht. díblidecht (ł dimligdetu) (MARGcolomna aís…{?} amsera).
|
| 13.35-7 | p. 265b | concord. |
| B.254 |
Coire .i. cói úire. úr cachnom .i. feoil hom.
|
| 13.38 | p. 265b | concord. |
| B.255 |
Coire Brecain .i. saebchori mor fil iter Erinn ⁊ Alpain ileth atuaid hi comrag na nilmuire .i. in muir timchilles Erinn aníartúaid ⁊ inmuir timchilles Alpu anairtúaid ⁊ in muir aness iter Erinn ⁊ Alpain. (Foscerd iaram immasech) focosmailius luaithrinde docuirither cachæ ituaimm aroli amail orceil (tairrechtæ) co suidet síss iḟúdomain combí incori ho béla ⁊ nóṡuigfed cid Érinn uli inaġinchræs. Scéid iterum inloimmsin suas coclúinter a thorannbrúcht ⁊ abressim (.i. a brisgemnech ⁊ a esgal iter nellaib) ba cosmailius gaile (fichthe) cori bís for tenid. Brecán tra mac Maine maic Neill ix. giallaig indsin .l. curach dó icomchendach iter Erinn ⁊ Alpain cortuitsed in ænfecht isin cori út conáterna discibal ass (ł cid sceolu oircne as) nifess anoidhead coranic Lugaid dalegeas cu Bennchor. codhechutar ámúinnter side itracht Indbir Béci coḟuarutar cloicend lómm becc and. tucsat leo co Lugdaig he et interrogauerunt eum cuius esset et ille eis dixit (7 rocomaircsead ciasa cend ⁊ atbertsom tabraid ⁊ araile{?}) tabraid cend na flesci filed fair, daronad innísin et dixit Lugaid écess dobur díthrethan ardatbath Brecan uisce ł caire. cend orci Brecain inso ⁊ is bec dímor or se. robáidead Brecan cona muinntir isin cori út. ⁊ araile{?}.
|
| 13.39-14.14 | p. 265b | concord. |
| B.256 |
Cumal [ED..i. cum mola] .i. ben bís oc bleth brón arise dán na mban ṅdáer riasiu darónta na muilind.
|
| 14.15-16 | p. 265b | concord. |
| B.257 |
Crapscuil .i. crepuscuil ab eo quod est crepusculum .i. dubia lux .i. nomen do espartain. ut dixit Colman mac Lénine Robo tánaise triuin crepscuil cerd promad intí [ED.peccad] Pétair apstail.
|
| 14.17-20 | p. 265b | concord. |
| B.258 |
Cadut .i. cach secda ab eo quod est cotis .i. lie .i. arneam fri simelatar erna.
|
| 14.21-22 | p. 265b | concord. |
| B.259 |
Ceinticul (.i. combrec rotruaillned and) i. cenical is do iaram is ainm innísin la Bretnaib .i. do olaind diandenat pell, unde dicitur daronais cennticul de ⁊ araile{?}.
|
| 14.23-5 | p. 265b | concord. |
| B.260 |
Ceticol .i. céit cocnam. ticol .i. taesnaṁ [ED.tæs ṅóm?].
|
| 14.26 | p. 265b | concord. |
| B.261 |
Coicedul .i. comchetul indsin.
|
| 14.27 | p. 265b | concord. |
| B.262 |
Cuisil .i. combrec indsin ⁊ laiten rotruaillned and .i. quasi consil ab eo quod est consilium. inde dicitur is as ł ar dochuisil darónad.
|
| 14.28-30 | p. 265b | concord. |
| B.263 |
Domnall .i. doman nuall .i. nuall indomain uime. ł Domnall .i. doman uaill (ł nuall). .i. uaill domain uime.
|
| 14.32-3 | p. 265b | concord. |
| B.264 |
Diairmait .i. dí airṁith. ni ḟil airmit (.i. geiss) fair.
|
| 14.34 | p. 265b | concord. |
| B.265 |
Duthcern .i. díshuithcern. ni suithcern .i. ni suith .i. ni sochla.
|
| 14.25-6 | p. 265b | concord. |
| B.266 |
Diss .i. (ab eo quod est) dispectus .i. deróil.
|
| 14.37 | p. 265b | concord. |
| B.267 |
Denmne .i. díainmne .i. dí fódíultad .i. (cen anmne).
|
| 14.38 | p. 265b | concord. |
| B.268 |
Discreit .i. (i. e.) discretus locus.
|
| 14.39 | p. 265b | concord. |
| B.269 |
Dotchaid .i. díthacaid.
|
| 14.40 | p. 265b | concord. |
| B.270 |
Diumsach .i. diamusach. ni thabair amus forní acht atochaire a ænur.
|
| 14.41-2 | p. 265b | concord. |
| B.271 |
Díuthach (ł diutann) nomen doloris genes (ł geniter do imchoimelt do dáṡlíasat oc imdecht).
|
| 14.43-4 | p. 265b | concord. |
| B.272 |
Dál .i. rand: inde dicitur Dál Riata (7 Dal nAraide).
|
| 14.45 | p. 265b | concord. |
| B.273 |
Dabach .i. dé hoach .i. dí óe furri arnibítis hoe forénaib hi tús.
|
| 15.1 | p. 265b | concord. |
| B.274 |
Doman .i. déoman .i. uaman écai ⁊ hifirn. Doman .i. dímáin p. 266a for a irchra. Doman. deman for a ṡaint. Doman .i. demáin. da máin conagair trít neam ⁊ talum.
|
| 15.2-4 | p. 265b | concord. |
| B.275 |
Díre .i. díaire (ł digalre .i. dierrithe do nemtib aranuaisligetaid) do nemthib fora nuaisligetaid.
|
| 15.5-6 | p. 266a | concord. |
| B.276 |
Digal .i. nemgal .i. anad gal caich diandentar digal a prainde. aliter Diagal .i. cáinead lasin dara foirind ⁊ gol on foirind ele. Diagal din .i. déġul.
|
| 15.7-9 | p. 266a | concord. |
| B.277 |
Die .i. lathi, inde dicitur olc die .i. lathi olc. die din onní is díes, aris ódheib roainmnigitis genti alaithe. ut est dies Iouis. dies Ueneris. die damh cóine ut Colman mac húi Cluasaig dixit Ni maith cride cen chie, marb teind coch be a die, mac róemdhatar iar Cliu, iarṅdie ba Chuiminíu (.i. fota). (ł inadromdetar iar Cliu conit fas iar Cuminiu).
|
| 15.10-17 | p. 266a | concord. |
| B.278 |
Dethbir .i. dí aithbir. Dethbir din .i. diathbir .i. di dársindath forchath. bir for bréthir .i. nisbé cathbriathrad uime.
|
| 15.19-21 | p. 266a | concord. |
| B.279 |
Dinim .i. diṡnim desin (.i. ni bí snim uime).
|
| 15.22 | p. 266a | concord. |
| B.280 |
Dásocht .i. díṡocht. nibí i socht. ł dasocht .i. dí osacht. nibí ifoisecht acht o loc do loc iter utmaille ⁊ labra.
|
| 15.23-4 | p. 266a | concord. |
| B.281 |
Doss .i. ainm graid ḟilead .i. arachosmaile fri doss. as doss din in bliadain tanaise infochloc .i. cetheora duillne fair. cethrar do dhoss fortuaith.
|
| 15.25-7 | p. 266a | concord. |
| B.282 |
Diburdud .i. dibru saitud (.i. diubru aitiudh) .i. deriud nerci indsin .i. altram for chinadus natbé drochmenma iaram.
|
| 15.28-9 | p. 266a | concord. |
| B.283 |
Dobrith .i. dobur ⁊ hith .i. usce ⁊ arbur. cuit æsa aithrige ⁊ pennaite indsin.
|
| 15.30-1 | p. 266a | concord. |
| B.284 |
[ED.Dobur .i.] deide fordingair. dobur cétamus .i. uisce unde dicitur dobarchu .i. dobran. dobur dana cachndoirche [ED..i. cach ṅin]glé .i. do fodiultad ⁊ pur on[ED.ní is pur]us glan. dobur din [ED..i. dipur .i. inglan ł in]gle.
|
| 15.32-5 | p. 266a | concord. |
| B.285 |
Dedol .i. dédhual .i. dual do aidche ⁊ dual do lo .i. (conid) soillse cumascda ho dhorchacht ⁊ o ṡóllsi. Dedol .i. dia dhual .i. da fhothadáil. dá dagthodail do dhía. actáil ⁊ teoir.
|
| 15.36-9 | p. 266a | concord. |
| B.286 |
Droch .i. cach ṅolc. ut est drochbean ł drochḟer.
|
| 15.40 | p. 266a | concord. |
| B.287 |
Drac .i. a dracone quasi dracc .i. téine .i. ferg.
|
| 15.41 | p. 266a | concord. |
| B.288 |
Dreand .i. debaid unde dicitur drennach .i. debtach. Drénd din .i. garb unde dicitur aindreand (.i. sliab).
|
| 15.42-3 | p. 266a | concord. |
| B.289 |
Deal .i. sine bó. unde dicitur i mBrethaib nemid combo do dílachta deal. [ED.aliter dalta dá deal] .i. mac dabó.
|
| 15.44-5 | p. 266a | concord. |
| B.290 |
Deliugud .i. síniugud. etarscarud ⁊ deliugud inræda fri araile amail rodeligthea sine dianad anmand delái. deliugud .i. deailicad .i. da roind.
|
| 16.1-3 | p. 266a | concord. |
| B.291 |
Díthreb .i. beith cen treib ł cen trebaide and.
|
| 16.4 | p. 266a | concord. |
| B.292 |
Dísert .i. disertus locus .i. robádus (ł roboth) and riam.
|
| 16.5 | p. 266a | concord. |
| B.293 |
Droichet .i. doroichet cách taris on ur co araile (don uisce ł na fedhe). droichṡet din .i. sét dírech. ar is droch cach ndírech .i. nithalla nemdírge do arnab tusledach. ł drochsét ar a olcus.
|
| 16.6-9 | p. 266a | concord. |
| B.294 |
Deshruith .i. diṡruith .i. ni sruith.
|
| 16.10 | p. 266a | concord. |
| B.295 |
Deme .i. teime .i. teim cach ṅdub. unde dicitur temen .i. doirche. Deme din for dorchi náidche.
|
| 16.11-12 | p. 266a | concord. |
| B.296 |
Demess s .i. meass déde and (it da scin lais). ł demas .i. dé emeass asa degscín. (MARGł mes .i. fæbur nt dicitur Mesgegra)
|
| 16.13-15 | p. 266a | concord. |
| B.297 |
Domnia .i. díshomma.
|
| 16.16 | p. 266a | concord. |
| B.298 |
Dubach .i. dísubach .i. dí fo díultad. de ł du ł do fodíultad.
|
| 16.17 | p. 266a | concord. |
| B.299 |
Duilbir .i. dí fodíultad.
|
| 16.18 | p. 266a | concord. |
| B.300 |
Dulbair .i. dolabair .i. (MARGdiṡulbair. nisulbair .i. nisolabair)
|
| 16.19 | p. 266a | concord. |
| B.301 |
Diúire .i. dí ṁaisse.
|
| 16.20 | p. 266a | concord. |
| B.302 |
Dotchaid .i. diṡaigid .i. ni sothaicdig.
|
| 16.21 | p. 266a | concord. |
| B.303 |
Dona .i. diana (.i. bith cen ana).
|
| 16.22 | p. 266a | concord. |
| B.304 |
Dairfine (.i. Corcolaigde .i. fine Daire Dóimthiġ) ainm dona filedu .i. duarfine. fine duar. duar din focul. duarḟine iaram .i. fine bís forordugud .i. ḟocul. duar din is ainm do rand. ut dicitur i mBrethaib nemid .i. duar donesa nath .i. rand is airdercem (ł is airigda) don molad.
|
| 16.23-7 | p. 266a | concord. |
| B.305 |
Diancécht ainm doṡaid legis na hErenn .i. dia na cécht, na cumachta. cécht din ainm da cach cumachta. Diancécht .i. deus salutis (.i. slainte). Diancécht din dia na hícce ut (dixit) Néde mac Ádna .i. cechtsom derco aithsceinm ailcne .i. cumachtaigsim. ailcne (imorro) .i. scillec beac e romebaid don ailig corbean fora súilsium conidcæch. amrubhairt a chumachtu fair. non ut imperiti dicunt céchtsom .i. caechsom ⁊ araile{?}.
|
| 16.28-35 | p. 266a | concord. |
| B.306 |
Deach .i. defuach .i. deḟocul. fuach focul .i. comrag focail. .i. dialt fri dialt. is deach is lugem. arciatberar déach don díalt ní hirasa sin acht (is) aire atberar deach fo bith is fondeach. ł is fotha ṅdeich. is as forberad coḟóircerid mbrechta imbiat .i. uiii. ṅdiailt amail asberr in laiten unus non est numerus sed ab eo crescunt numeri. Ocht ṅdéich tra atrimet filid na nGædel ⁊ is cos inṅdialtson .i. iarsinní na fil alt and ⁊ na róinnter. Recomarc indeach tanaise .i. recómracud fri araill .i. díalt fri dialt ut Cormac. Iarcomarc in tress deach, iar comracud .i. iarsincomrac tóisech ut Cormac(an). Felis incethramad déach. iarsinní ḟilles .i. cia dobcrar a cethair imcrand anuas ł umcach raed ele iḟilled fillis imbe incetherda .i. adó ille ⁊ adó anund. niba claen intairesin arnibí dialt forcrith inechtair adoleath ut est Murchertachán. ni samlaid don deach fil inadhiaid .i. claenre incoiced deach. is aire atberar claenré de fobíth is lettromm fodailter ⁊ ciadoberar umní ar itruma ⁊ it lia inatri oldáite p. 266b adó. arit .u. dialta fil iclænré amail rogab fianamail[ED.echar]. Luibenchosach in sesed deach. luib .i. luibne mér na láime ⁊ cossa na mer estib suas .i. inraig ⁊ indoit cusinalt na gualand ⁊ fri sodain samailter indeachsin icorp duine. se haisle din fil o chind in meoir co halt na gualand .ui. dialt din fil iluibenchossach ut est fiannamail[ED.echarad]. Claidemnus .i. claidem manus sechtmad deach i. e. claidem manus (.i. nálaime) .i. claidem són uli óta hind in meoir conice alt fil iter animda ⁊ amaethán. .uii. ṅaisle din indsin uii. ṅdialt fil i claidemnus. ut est fiannamail[ED.echaradard]. Bricht int ochtmad deach. forinní brígther. aris de dogníther nath. isé din is airegda díb inte innellegar nath darinní ellcither na dellaing nath. ocht naisle din fil o ind inméoir conathgabáil maethan animdha .uiii. ṅdíalta din fil ambricht. ut est fiannamail[ED.echaradardae].
|
| 16.36-17.21 | p. 266a | concord. |
| B.307 |
Delind .i. deliugud hó ind. ut est ref .i. fer.
|
| 17.22 | p. 266b | concord. |
| B.308 |
Delg .i. del for a dírge minbad éc.
|
| 17.23 | p. 266b | concord. |
| B.309 |
Demi .i. cech neutur lasin laitneoir is deme lasin filid ngædelach.
|
| 17.24-5 | p. 266b | concord. |
| B.310 |
Doiduine .i. degduine. ut Néde mac Adna dixit indsa glam de doiduine. sed melius de daduine. Da din gach maith isin chombreic ut dicitur gruc da .i. dagben.
|
| 17.26-8 | p. 266b | concord. |
| B.311 |
Drúchta dea .i. hith ⁊ blicht. ut Scoti dicunt [ED.drúchta dea Droma ceta].
|
| 17.29-30 | p. 266b | concord. |
| B.312 |
Emain .i. eomáin .i. eo rind ⁊ muin .i. bráige. eomuin din .i. rind iar (ł tar) muin .i. delg. is amlaid adrimther tórraind inliss don ṁnái. ombí inasuide (ic aisce abruit cororand uimpe imacuairt.) doben adealg asabrutt da thoraind impe báchuairt conadelg. issia iarom rosiacht indelg uathi sair fora beolu oldás dia hessi imacuairt. is aire is claen inliss.
|
| 17.31-6 | p. 266b | concord. |
| B.313 |
Écmacht .i. écumachta .i. arníḟil incumachta.
|
| 17.37 | p. 266b | concord. |
| B.314 |
Emuin .i. é din fódiultad. Emuin din e hoen .i. ni.hoen (MARGacht inddalelap) acht a dhó genit and. corṡuidigset (iaram) na filid muin amedon forimgabail meraigthe ar rob aille leo emoen ł emon [ED.oldás e hoen]. (MARGaliter emon .i. é ⁊ mon. ammon din isin ni as monus isin grec. ammonus is unus. emon din non uuus sed duo.)
|
| 17.38-44 | p. 266b | concord. |
| B.315 |
Eliugud .i. elngud. conabí lugu de iter.
|
| 18.1 | p. 266b | concord. |
| B.316 |
Essirt .i. eis fodiultad [ED.idem] quod non et fert. eisfert din ni cóir fert lais.
|
| 18.2-3 | p. 266b | concord. |
| B.317 |
Erball .i. iarball. ball derid in anmunda.
|
| 18.4 | p. 266b | concord. |
| B.318 |
Elgon .i. eolguin. is eol do ce gonta.
|
| 18.5 | p. 266b | concord. |
| B.319 |
Eden quasi heder ab eo quod est hedera.
|
| 18.6 | p. 266b | concord. |
| B.320 |
Elg .i. Ériu.
|
| 18.7 | p. 266b | concord. |
| B.321 |
Essine .i. ess ⁊ én. ess din (fo díultad) quod non encadacht (MARGesene din niencedacht) .i. ni rothectustar clúm. Essine din ni hén clúmda acht lumar.
|
| 18.8-10 | p. 266b | concord. |
| B.322 |
Emhde .i. finnta ł dfecha{?} (ł deced).
|
| 18.11 | p. 266b | concord. |
| B.323 |
Edel .i. urnaigthe ł diprecóit. ut dixit Cumíne fota Mo trí Brain do día doberat edel. Bran tri muige Bran Laigen. Bran find for aice Femean.
|
| 18.12-15 | p. 266b | concord. |
| B.324 |
Essem .i. eis .i. dam ⁊ semh .i. corait. ámlaidsin is córat iaram int essium oc túidme na cuinge don chúing ele ł don dam. (MARGł dona hib damaib)
|
| 18.16-18 | p. 266b | concord. |
| B.325 |
Esrecht .i. nithairchilla recht.
|
| 18.19 | p. 266b | concord. |
| B.326 |
Etarce .i. ge grece terra interpretatur latine. dicitur etarce din .i. talum is ísle iter da thalum is airde iter dí iumaire. Etarce .i. etrige fo thalum.
|
| 18.20-22 | p. 266b | concord. |
| B.327 |
Espa .i. eisbeo. niḟil beó and. Espa .i. ni bá ní itir quasi espa. espa din .i. eis a bá. ess a maith. quasi espa.
|
| 18.23-4 | p. 266b | concord. |
| B.328 |
Edam .i. edó .i. domelim .i. oirberim bith. edam din don airbert bith ⁊ don menbugud cach tuara (menbaigthe) caithes duine (ni ægam ut imperiti dicunt).
|
| 18.25-7 | p. 266b | concord. |
| B.329 |
Escand .i. esc .i. uisce. cann din ainm lestair bís oc dáil uisce ⁊ a choss tria naṁedón. Escand din .i. sescand la Bretnu di et canna nominatur.
|
| 18.28-30 | p. 266b | concord. |
| B.330 |
Eirge .i. comgabail .i. uerbo erego (ł erigo).
|
| 18.31 | p. 266b | concord. |
| B.331 |
Essad .i. essíd .i. nisíd. arissed hissíd and intṡlainte ṡuthain.
|
| 18.32-3 | p. 266b | concord. |
| B.332 |
Enbret .i. en uisce ⁊ brét arbor .i. arbor broth ut nortmanica lingua est.
|
| 18.34-5 | p. 266b | concord. |
| B.333 |
Enġlas .i. uisce glas.
|
| 18.36 | p. 266b | concord. |
| B.334 |
Enbruthi .i. en uisce .i. uisce bruithe.
|
| 18.37 | p. 266b | concord. |
| B.335 |
Eogan .i. eugen (.i. grece). eu (din) bonus (ł bonum) latine dicitur. gen(imorro) donní is genesis. [ED.genesis] autem generatio est. eo.gen din bona generatio.
|
| 18.38-40 | p. 266b | concord. |
| B.336 |
Eoganacht .i. icht cland ł cenel (.i. cinel) rochini o Eogan.
|
| 18.41 | p. 266b | concord. |
| B.337 |
Ethur .i. ethúr .i. ethaid o ur co hor.
|
| 18.42 | p. 266b | concord. |
| B.338 |
Etarport. quasi eterbert .i. iter dábeirt. Etarbad .i. nomen do ṡéon lasnadráide.
|
| 18.43-4 | p. 266b | concord. |
| B.339 |
Enbarr .i. én uisce. én[ED.barr] din .i. uan bís forinuisce. inde dicitur gelither énbarr.
|
| 18.45-6 | p. 266b | concord. |
| B.340 |
Enechland .i. arinní clandtar aninchaib duine don eoch bus díleas dobeódil na marbdil na casnai alám fri ss. lanlóg onig cáich fomíad issed adroillither de.
|
| 19.1-3 | p. 266b | concord. |
| B.341 |
Enech ruice .i. enech rú cian .i. cian ó inchaib atcíther a rú .i. a ímdergad. enech din .i. agad cro dergad (amail rongab mac do mathar mac do sethar) amail rogab mac do máthar mac do shethar céli foissmad céli taistil. ní na bita diles sectmad lógi a enig ind. Enechgríss ininna ib anindḟodla is cubaid iarom ind inaraill. índ érca án indḟódla p. 267a amail rogab sét nach aile gatair as do thír nach gabar fort do chomoirge na do[ED.ṡ]nadut.
|
| 19.4-11 | p. 266b | concord. |
| B.342 |
Ere .i. neaṁ.
|
| 19.12 | p. 267a | concord. |
| B.343 |
Ercne .i. ba a huad. .i. ba doberar dó illó a uad.
|
| 19.13 | p. 267a | concord. |
| B.344 |
Ebron .i. iarn. ut est a mBrethib nemid. ebrón ima muintear (.i. ima timchella) meirg ⁊ (i)maith.
|
| 19.14-15 | p. 267a | concord. |
| B.345 |
Etan ingen Diancecht bannlicerd de cuius nomine dicitur etan .i. airchetul.
|
| 19.16-17 | p. 267a | concord. |
| B.346 |
Éceas .i. ecmachtceas .i. ecmacht a ceis .i. doairec in cetheora ranna fis filidechta.
|
| 19.18-19 | p. 267a | concord. |
| B.347 |
Epscop fina isna Muirbrethaib .i. escra tomais fína le cennaigib Gall ⁊ Frangc. aliter epscop .i. eipi forcai. abba .i. abba pater cai congranio. Epscop .i. onní is episcopus.
|
| 19.20-22 | p. 267a | concord. |
| B.348 |
Flaith .i. laith. déde fordingair .i. flaith .i. fochla. flaith din déde fordingair .i. coirm ⁊ loimm. ut est isin tenchas már .i. flaith laith find fortellraig .i. ass na mbo for talmain.
|
| 19.23-6 | p. 267a | concord. |
| B.349 |
Fíne ab eo quod est uínea ar is gnath ind .u. consain lasin laitneoir is fern lasin gæideilg ut est uir .i. fer. uisio .i. fiss. uita .i. fit. uirtus .i. firt quamuis hoc non per singula currat.
|
| 19.27-30 | p. 267a | concord. |
| B.350 |
Fín din ab eo quod est uínum.
|
| 19.31 | p. 267a | concord. |
| B.351 |
Ferius .i. fiar[ED.ṡ]es .i. diferi in chraind.
|
| 19.32 | p. 267a | concord. |
| B.352 |
Fín .i. deog.
|
| 19.33 | p. 267a | concord. |
| B.353 |
Fell .i. each. unde capell nominatur.
|
| 19.34 | p. 267a | concord. |
| B.354 |
Felc .i. bunchar oirbead. unde dicitur forolltar findoirbed felc fill.
|
| 19.35-6 | p. 267a | concord. |
| B.355 |
Flesc .i. fleochad.
|
| 19.37 | p. 267a | concord. |
| B.356 |
Fithal .i. nomen Iudicis. fithal din .i. láeg bó.
|
| 19.38 | p. 267a | concord. |
| B.357 |
Ferb .i. tréde fordingair .i. ferb bó cétamus. ut est isin tenchas már. teora ferba fíra .i. tri ba [ED.finda]. Ferb din .i. bólc docuirither foraigid duine iarnair ł iarngúbreth. ut est geal fir natferba forbertatar fora inchaib iarom. Ferb din .i. briathar. ut est rofeass itfás infenechas icondelg ferb ndé.
|
| 19.39-44 | p. 267a | concord. |
| B.358 |
Fir (.i.) find. ut Fachtna mac Sencha dixit .i. fordomdiur tri dírnu di argut airiu ar teora fera (ł fira) férba fonænerc nécoscc iter lathi Lúgba lí súla socliar. ba head din ecosc na nerc (niuchna Echdach) echbel ł nechbeoil a hAlpa toacht cuiru .i. bai fira .i. finda ho derga ind.
|
| 20.1-5 | p. 267a | concord. |
| B.359 |
Ferend .i. hig bis umcholpa fir in cuius uicem crechtair ig (ł id) crechta imcholpa fer. amail nobid din ind(le) comadus caich is di din dognitis na ferinn uerbi gratia .i. ferend (ł ferrend) oir imchoiss rig. Ferend din ainm do criss bis imonfer. unde dicitur tachmaicc snechta ferna ł fairnniu) fer .i. doecinaic in snechta crissa fer.
|
| 20.6-11 | p. 267a | concord. |
| B.360 |
Fochlocon .i. nomen graid filead fora chosmailius fri fochlocain asberar. dí dullind fairsium in cétbliadain. días dó (don fochlocon) for tuaith.
|
| 20.12-14 | p. 267a | concord. |
| B.362 |
Frecre .i. fri each re fri each ræd fhaisneses.
|
| 20.15 | p. 267a | concord. |
| B.363 |
Fogal .i. fo hoi .i. fo ḟolach. ní forard dogníthersum inḟogal.
|
| 20.16 | p. 267a | concord. |
| B.364 |
Foloman ł folman .i. ainm don aitli bruit quasi folom ḟind .i. cenfindfad forri.
|
| 20.18-19 | p. 267a | concord. |
| B.365 |
Fochonnad .i. fochonad lasamain doberar hi (ł fo) tenid. ainm dó iarom geltine (inchrínaigsin). hide dicitur geltine gile fochonnad (noch isin) a lassarsium. et de eo dictum est grian in ġaiṁ geltine.
|
| 20.20-3 | p. 267a | concord. |
| B.366 |
Fédilmid .i. fedil maith. maith secda (ł suthain).
|
| 20.24 | p. 267a | concord. |
| B.367 |
Fescor quasi fescer i. e. uescer hoc est uesper id est uesperurn unde .i. feiss aidche dobíud. ab eo quod est uescor.
|
| 20.25-6 | p. 267a | concord. |
| B.368 |
Fís .i. a uisione.
|
| 20.27 | p. 267a | concord. |
| B.369 |
Fual .i. bual uisce. inde dicitur dochotar arnasai hifual (.i. imbual).
|
| 20.28-9 | p. 267a | concord. |
| B.370 |
Fothrugud quasi ḟothrugud .i. do othrachaib .i. do innlóbru is mence. sed melius fothraicit .i. intan atnaim duine a chossa ⁊ a láma indlot indsin .i. indlot (.i. lotum diunnach .i. diunnach nind). fothrugud din fothrocit insin .i. trochit (.i. corp) .i. corp uli foe.
|
| 20.30-4 | p. 267a | concord. |
| B.371 |
Foi .i. Cnámchaill. ut dixit Grúibne (fili) fri Corc mac Lúgdhach. In fess fó Foi .i. ba fessach (ł befennach) Cnámchoille. Item Mog Ruith (ł Roth) peribit quod Roth Fáil perueniet dicens cori Durluis find iar Foi .i. iar Cnámchaill.
|
| 20.35-8 | p. 267a | concord. |
| B.372 |
Felmac .i. mac a hiad ł a huad. [ED.fel] .i. hái.
|
| 20.39 | p. 267a | concord. |
| B.373 |
Féle .i. écsi ł éceis. inde dicitur filidecht .i. écsi.
|
| 20.40 | p. 267a | concord. |
| B.374 |
Fili .i. fí anæir ⁊ lí amolad in fili. Fili din .i. fialṡúi. sái ḟéile.
|
| 20.41-2 | p. 267a | concord. |
| B.375 |
Fogamur .i. donmís derid is ainm isin fogamur .i. foġam .i. gæth ⁊ mur imbad ut est i mBrethu nemid imbera fogamur .i. foġemur id est fo gemur .i. dag gemur. Daġ .i. cruithnecht. inde dicitur triar dag .i. triar sacarbaic .i. sacer ⁊ pít .i. próind. ut dicitur Pít proind doromult inné, dearb is dámna aithrige, inglan mo chorp lir mogrus, glan intí rochoimprius. (MARGquasi fogamur .i. fota amir ngaim 7rl)
|
| 20.43-21.6 | p. 267a | concord. |
| B.376 |
Fót .i. faitech. anbfót .i. anbfaitech ut dicitur Bid cách ifaitces a fóit, isciau imthigit innóic, is de ata fót faitech, ocus anfót andḟaitech.
|
| 21.7-12 | p. 267a | concord. |
| B.377 |
Faath .i. fóglaim. unde dicitur faitsine .i. fáith.
|
| 21.13 | p. 267a | concord. |
| B.378 |
Femen .i. Fe ⁊ Men .i. dá ridhain dámraige Érenn. isin maiginsin robatar (isde asberar). Cirbe nomen inbaile ambídís oc cocnam acíre.
|
| 21.14-16 | p. 267a | concord. |
| B.379 |
Fliuchud .i. fliuchṡuth. suth fliuch insin for a míne .i. suth sín.
|
| 21.17 | p. 267a | concord. |
| B.380 |
Fair .i. turgbail na grene imatin ab eo quod est Iubar. unde Colum cille dixit dia lim fri fuin dia lim fri fair (.i. fri turgbail).
|
| 21.18-20 | p. 267a | concord. |
| B.381 |
Fe ab eo quod est ue .i. uae. arisgnáth .f. do frestul .u. (ł tarese na .u.) consaine la Gœdelu. ut prediximus. Fe din .i. flesc fhidaiti ⁊ fidad inní forfogen p. 267b la Gædelu di tomus coland ⁊ adnocul. ⁊ nobíd in flesc sin dogres irelcib na ngente. ⁊ ba fuath la cach agabail inalaim ⁊ cach ní ba hadetchi leo dobertis tria ogam innti. inde dicitur Dirsan beith i mbethaid dam, déis rig Gædel ocus Gall. toirsech mo rosc crín inocré, o ratóimsead fé fri Flaṅd. (MARG-Baliter foruigena la Gaidelu flesc idaith donmite fri snacollna ⁊ fri sanadnacul inadnaictis ⁊ nobith inflescsin dogres isna relgib inangente fri sna hadnaclu. ⁊ ba huath la cach agabail inalaim ⁊ cach raed ba adetchede lasnadainib dobenta fri æ. unde prouerbium uenit fe fris .i. amail is naidetchíde indflesc cui nomen est fe sic et alia rés cui comparatur. Huaire tra ba die edhad nobith inflesc ⁊ ba adetchide is aire isber Morand isin briathar ogam ærcaid fid edath .i. indaer rolil inflesc cui nomen est fe.)
|
| 20.21-39 | p. 267a | concord. |
| B.382 |
Fidchell .i. féthciall. fáthciall .i. ciall ⁊ fath oca himbirt. ł fuathcell .i. fuath cille .i. cetharcoir cétamus inḟidchell ⁊ dirge a tithe, dub ⁊ find forri ⁊ snainmuintir cach la fecht beos bereas a cluithe. Síc ⁊ æclesia per singulam per .iiii. terrae partes .iiii. euangeliis pásta. is direch ambesaib ⁊ hitíthib na screptra et nigri et albi .i. boni et mail habitant in ecclesia.
|
| 20.40-22.2 | p. 267b | concord. |
| B.383 |
Fraig .i. fri haig .i. fri huacht.
|
| 22.3 | p. 267b | concord. |
| B.384 |
Folasai .i. iarsinní foloing coiss induine. aliter .i. fol .i. quasi sol .i. bonnbach .i. bónd bruach. iter bónd ⁊ bruach bís. Fol din quasi sol ab eo quod est latine solum. Fól .i. cendfochrus (.i.) .f. pro .s.
|
| 22.4-7 | p. 267b | concord. |
| B.385 |
Fuithir .i. fothir .i. intí dosber (tir don deoraid).
|
| 22.8 | p. 267b | concord. |
| B.386 |
Fasach .i. fesosech. dober inbretheam cosmailes dacach caingin imafuiglither .i. caingen cosmail di araile ⁊ atfét iarom inbreth r(on)ucsat brethemain gætha furri. Fássach din .i. fothechaid or seinchaingen frecnairc. (MARG-Rł sechaid din fo[ED.seinbreith] forsin caingin frecnairc.)
|
| 22.9-13 | p. 267b | concord. |
| B.387 |
Fiern .iarn (no) iarmbelra indsin. (MARGFiern .i. cach maith .i. iarnberla ł iarmberla indsin.)
|
| 22.14-15 | p. 267b | concord. |
| B.388 |
Gloir .i. a gloria .i. gluair ar met na gloire.
|
| 22.16 | p. 267b | concord. |
| B.389 |
Galar quasi calor.
|
| 22.17 | p. 267b | concord. |
| B.390 |
Gam ab eo quod est gamos grece unde etiam grece mulier nominatur .i. bean, unde bigamus uel trigamus dicitur.
|
| 22.18-19 | p. 267b | concord. |
| B.391 |
Gaimred quasi gamrith et inde Colman mac hui Cluasaig dixit a marbnaid Chumíne ḟota maic Fiachna Ua Choirpri ocus hua Chuirc, ba sái ba hán ba erdercc. dursan marban a mí ġaim, ni liach ni décaib iaram (.i. for neam rainic).
|
| 22.20-5 | p. 267b | concord. |
| B.392 |
Gelistar .i. ainm dáth uisce ambít cethra for óibell. ⁊ doepetar gulba da cach ferand ambí uime ⁊ dogníther cuairt nairbed uime mád iter chomaidchib beas (intath) arna hethat cethra na gurta. anniumain dognither isin áth (ł animon sech sin iaram dogniad ina cethra isin nath) is dó is ainm gelistar. ⁊ dlegar bóthar coitchenn do cach chomaitiuch chuici ma cenbóthar bes (ł adochum cid cin beol).
|
| 22.26-32 | p. 267b | concord. |
| B.393 |
Gabur tre ᚛ᚐ᚜ [ED.ailm] quasi caper. ar issed rotruaillned and. Góbur tre ᚛ᚑ᚜ [ED.ond] di eoch is nomen son ⁊ is combrec rotruallned ind (dana i suidiu). Gour din cach solas. inde dicitur gabur (ł gobur) don eoch geal ⁊ araile{?}. Gabur din ainm da cach each cipead dath bess laiss (aile dana ann .i. forsan ech) acht combe (ł diambe) cid becc do gil and (is gobur a nomen ar ise airegdam ann nominatur bis). hon dath is airegda nominatur.
|
| 22.33-40 | p. 267b | concord. |
| B.394 |
Gilldæ .i. cosmail fri geal ł fri a gil .i. fri a glan. ise a besside do sugud. ise din bés in gilldæ doṡugud forchedal do thengad a fithera. ut dicitur i mBrethaib nemid toglen gil tengaid.
|
| 22.41-4 | p. 267b | concord. |
| B.395 |
Gaileng .i. din fri Cormac mac Taidg maic Céin asrúbrad .i. dorigne fleid dia athair .i. do Thadg hua Oilella combí cét da cach cenél anmand aice acht bruicc namá. Teit Cormac don brocenaig ⁊ bá máll lais anad fri a togail co tachartsat imach for fír nenig a athar .i. Taidg. Lotar tra na bruicc imach coromarb Cormac cét dib ⁊ rothaispen iconḟleid. rográin iarom cride Thaidg fri hae ⁊ atbert an dorigned and coroainmnigestar a mac hoc nomine .i. Cormac Gælang (.i. cac enech) unde Galenga nominantur. Gaileng .i. gæi lang .i. cen cennach. gaileng din .i. gailseng iarsinní sengailter indala nǽi.
|
| 23.1-11 | p. 267b | concord. |
| B.396 |
Gem .i. a gemma.
|
| 23.12 | p. 267b | concord. |
| B.397 |
Grád .i. a gradu.
|
| 23.13 | p. 267b | concord. |
| B.398 |
Glang .i. gualu. inde asglang.
|
| 23.14 | p. 267b | concord. |
| B.399 |
Gníd .i. guth. inde dicitur gnídgal.
|
| 23.15 | p. 267b | concord. |
| B.400 |
Geal ab eo quod est gelu.
|
| 23.16 | p. 267b | concord. |
| B.401 |
Giabur .i. merdrech.
|
| 23.17 | p. 267b | concord. |
| B.402 |
Gol .i. der (unde golgaire).
|
| 23.18 | p. 267b | concord. |